Pompa, ileti sistemi ve elektriksel kayıt
Öğrenme hedefleri
- Kan akışı ile elektriksel aktivitenin ilişkisini kurun.
Teorik anlatım
Anatomiden başlayın
Sağ kalp kanı akciğerlere, sol kalp sistemik dolaşıma gönderir. Kapaklar akışın yönünü korur. EKG bu akışı, kapak hareketini veya ejeksiyon fraksiyonunu doğrudan ölçmez.
Uyarının yolculuğu
Sinüs düğümü → atriyumlar → AV düğüm → His demeti → sağ/sol dallar → Purkinje ağı. AV düğümdeki gecikme atriyal ve ventriküler aktivasyonun sıralanmasına yardım eder.
Kayıt neyi gösterir?
Cilt elektrotları arasındaki zamana bağlı potansiyel farkı kaydedilir. Hücrelerin ortak elektriksel etkinliği görünür; tek bir hücrenin aksiyon potansiyeli değildir. Elektriksel düzen, etkili dolaşımın kanıtı sayılmaz.
Kaynaklar ve ileri okuma (3)
Video anlatım
EKG’ye giriş: kalbin elektriksel dili
Solda EKG, sağda kalp kesiti: ileti, atriyum ve ventrikül depolarizasyonu ile repolarizasyonunun eş zamanlı Türkçe anlatımı.
Kaynaklar ve eğitim notu
Özgün sentetik öğretim modelleriyle hazırlanmış Türkçe anlatımlı görsel derstir; hasta kaydı, klinik test veya kişiye özel tedavi önerisi değildir. Gösterilen hız ve süreler seçilmiş eğitim örnekleridir. Şematik çizimlerden klinik ölçüm yapılmamalıdır. Anlatım yapay sesle üretilmiştir; bağımsız klinik uzman onayı iddiası yoktur.
Sinüs uyarısı, P dalgası, PR segmenti, QRS, ST segmenti ve T dalgası aynı zaman çizelgesinde gösterilir. Atriyum repolarizasyonunun QRS ile örtüşmesi ayrıca açıklanır.
Örnekler yerel öğretim modelleriyle çizilmiştir; EKG Kütüphanesi’ndeki gerçek hasta kayıtlarından veya projenin canlı simülatöründen alınmış kayıtlar değildir. Dersin ilgili EKG Kütüphanesi ve Simülatör bağlantıları ayrı uygulama olanaklarıdır.
Bilimsel okuma kaynakları: NCBI — Electrocardiography · University of Utah — EKG bileşenleri
Kalbin elektriksel yolculuğu
SA düğümden P–QRS–T dalgalarına: Türkçe anlatımlı, eş zamanlı kalp ve EKG animasyonu.
Kaynaklar ve eğitim notu
Özgün, eğitim amacıyla yavaşlatılmış şematik gösterimdir; kalibre edilmiş veya hastadan alınmış bir EKG kaydı değildir. P atriyal depolarizasyonu, QRS ventriküler depolarizasyonu, T ventriküler repolarizasyonu temsil eder. ST boyunca ventrikül miyokardı depolarize durumdadır. Seslendirme yapay sesle oluşturulmuştur.
Atriyal repolarizasyon düşük genliklidir; standart yüzey EKG’sinde çoğunlukla ayrı bir dalga olarak seçilemez ve sıklıkla QRS kompleksiyle örtüşür.
Bilimsel kaynaklar: NIH / NHLBI — Kalbin elektriksel sistemi · University of Utah — EKG dalgaları ve aralıkları.
Görsel anlatım referansı: TracingsMD. Animasyon çizimleri, kurgu ve seslendirme bu eğitim için özgün olarak hazırlanmıştır.
Kalbin ileti sistemi
Kaynaklar ve eğitim notu
Eğitim şemasıdır. Dal bloğu kesitleri PTB-XL açık kayıtlarından; diğer ritim şeritleri sentetiktir. Normal, RBBB ve LBBB farklı kişilere aittir, aynı hastanın değişimi değildir. RBBB örneği terminal pozitif/slurlu varyanttır; her RBBB klasik rSR′ biçiminde görünmez. Bağımsız klinik uzman onayı iddiası yoktur.
Kaynak: Wagner ve ark., PTB-XL 1.0.3 (normal 00003, RBBB 00903, LBBB 00180). DII/V1/V6 eşzamanlı kesitleri; genlik normalizasyonu yapılmadı. CC BY 4.0.
Kalbin dört kapağı: tek yönlü akım
Triküspit, pulmoner, mitral ve aort kapakları: kanın izlediği yol, yaprakçıklar, destek yapıları ve kalp döngüsündeki zamanlama. Türkçe anlatım ve altyazı.
Kaynaklar ve eğitim notu
Özgün eğitim görselleştirmesidir. Gerçekçi kalp kesiti ve yaprakçık şemaları temsilidir; hasta görüntüsü veya cerrahi anatomi haritası değildir. Anlatım yapay sesle oluşturulmuştur.
Kapaklar iki tarafları arasındaki basınç farkına yanıt verir. Triküspit ve mitral kapaklar atriyumlarla ventriküller arasında; pulmoner ve aort kapakları ventrikül çıkışlarında bulunur. Mitral kapak iki, diğer kapaklar klasik olarak üç yaprakçıklıdır; anatomik varyasyonlar olabilir.
Korda tendinealar ve papiller kaslar atriyoventriküler kapakların sistolde atriyuma doğru sarkmasını sınırlar; kapakları çekerek açmaz. Yarımay kapaklarda korda tendinea bulunmaz. İzovolümetrik kasılma ve gevşemede bütün kapaklar kapalıdır.
Darlık ileri akımı zorlaştırır, yetersizlik geri kaçışa neden olur. Kapak yapısı ve işlevi ekokardiyografiyle değerlendirilir; EKG kapak hareketlerini doğrudan görüntülemez.
Kaynaklar: AHA — Kalp kapakları ve dolaşım · NHLBI — Kan akışı · NCBI — Papiller kaslar · NCBI — Kalp döngüsü.
Kaynaklar ve eğitim notu
Şematik eğitim modelidir; anatomik ölçek veya tanısal kayıt değildir. Kalp sesleri ve EKG sentetiktir.
Simülatörde uygula
Simülatör sentetik eğitim modelidir.
25 mm/sn · 10 mm/mV · Sentetik eğitim modeli; gerçek hasta kaydı değildir.
Sık yapılan hatalar
Monitörde düzenli QRS görmek, hastada nabız olduğu anlamına gelmez.
Ayırıcı tanı ve klinik önem
İlgili ayrıntılı konular
Akıl kartı
- Kan akışı ile elektriksel aktivitenin ilişkisini kurun.
- Tuzak: Monitörde düzenli QRS görmek, hastada nabız olduğu anlamına gelmez.